سامانه‌های پدافند هوایی زمینی-رده بریتانیا

پدافند هوایی زمینی ارتش بریتانیا یکی از دیرباز های ارکان حیاتی دفاع این کشور بوده است؛ از توپ های ضد هوایی سنگنین دوران جنگ جهانی دوم که آسمان لندن را در بمب افکن های آلمانی پاسداری می کردند، تا موشک های هدایت شونده دوران جنگ سرد و سامانه های پیشرفته ای که امروز آماده مقابله با تهدیدات نوین از جمله پهپاد ها هستند. در لیست زیر سامانه های پدافند هوایی زمینی ارتش بریتانیا از جنگ جهانی دوم تاکنون آورده شده اند؛ هر سامانه ای که وضعیت فعال شدن برای آن ذکر نشده باشد، بازنشسته محسوب می گردد. برای اطلاعات بیشتر از هرتجهیز روی نام آن کلیک کنید.

دهه ۱۹۴۰

• QF 3.7 inch AA Gun
  • توپ ضدهوایی سنگین ۹۴ میلی‌متری (Heavy Anti-Aircraft Gun) ساخت بریتانیا. اصلی‌ترین توپ ضدهوایی سنگین بریتانیا در جنگ جهانی دوم بود و از ۱۹۳۷ وارد خدمت شد. معادل بریتانیایی توپ مشهور آلمانی Flak 88 به شمار می‌رفت و در تمامی تئاترهای عملیاتی به جز جبهه شرقی به کار گرفته شد. تا زمانی که موشک‌های هدایت‌شونده از ۱۹۵۷ جایگزین آن شدند در خدمت باقی ماند.
• Bofors QF 40mm (L/60)
  • توپ ضدهوایی سبک ۴۰ میلی‌متری (Light Anti-Aircraft Gun) ساخت سوئد، تولید داخلی بریتانیا. در ۱۹۳۷ توسط ارتش بریتانیا پذیرفته شد و مجوز تولید داخلی آن اخذ گردید. دقت و نرخ آتش بالای آن، آن را به سلاحی ضروری در دفاع هوایی بریتانیا تبدیل کرد. در نسخه‌های کششی، خودکششی و نصب‌شده روی کامیون در تمام جبهه‌ها به کار رفت.

دهه ۱۹۵۰

• Bristol Bloodhound
  • موشک زمین‌به‌هوا (Surface-to-Air Missile) با موتور رمجت، ساخت بریتانیا. از ۱۹۵۸ (نسخه Mk 1) و ۱۹۶۴ (نسخه Mk 2) وارد خدمت شد. سامانه‌ای ثابت با برد بلند بود که برای رهگیری بمب‌افکن‌های شوروی در ارتفاع بالا طراحی شده بود. تا انحلال اتحاد جماهیر شوروی در ۱۹۹۱ که تهدید حملات بمب‌افکنی منتفی تلقی شد، در خدمت باقی ماند.

دهه ۱۹۶۰ تا ۱۹۷۰

• English Electric / BAC Thunderbird
  • موشک زمین‌به‌هوای میان‌برد (Medium-Range SAM) ساخت بریتانیا. نخستین بار در ۱۹۶۰ وارد خدمت ارتش بریتانیا شد و برای درگیری با هواپیماهای پرسرعت در ارتفاع بالا طراحی شده بود. نسخه Thunderbird 2 با سامانه هدایت بهبودیافته در ۶۵–۱۹۶۵ وارد خدمت یگان‌های توپخانه پدافند هوایی سنگین شد و توانایی درگیری در ارتفاع پایین‌تر را نیز داشت. در دهه ۱۹۸۰ با Rapier جایگزین شد.

دهه ۱۹۷۰ تا ۱۹۹۰

• BAC / BAe / MBDA Rapier
  • موشک زمین‌به‌هوای کوتاه‌برد (Short-Range SAM) ساخت بریتانیا. از ۱۹۷۱ وارد خدمت شد و در نهایت تمامی سلاح‌های ضدهوایی دیگر ارتش بریتانیا، هم توپ‌های Bofors در ارتفاع پایین و هم موشک Thunderbird در برد بلندتر را جایگزین کرد. در جنگ فالکلند، خلیج فارس و بوسنی به کار رفت و به یکی از پرکارترین سامانه‌های پدافند هوایی غرب تبدیل شد. در اواخر دهه ۲۰۲۰ با Sky Sabre جایگزین شد.
• Shorts Blowpipe
  • موشک قابل‌حمل فردی (MANPADS) ساخت بریتانیا. از ۱۹۷۵ در خدمت ارتش بریتانیا و تفنگداران دریایی سلطنتی بود. سامانه‌ای منحصربه‌فرد با هدایت دستی از طریق جوی‌استیک بود. با Javelin جایگزین شد.
• Shorts Javelin
  • موشک قابل‌حمل فردی (MANPADS) ساخت بریتانیا. از ۱۹۸۵ جایگزین Blowpipe شد و از سامانه هدایت SACLOS بهره می‌برد. خود این سامانه نیز بعداً با نسخه لیزری Javelin S-15 (معروف به Starburst) جایگزین شد.
• Shorts Starburst (Javelin S-15)
  • موشک قابل‌حمل فردی (MANPADS) ساخت بریتانیا. در ۱۹۹۰ وارد خدمت شد و برای حفاظت از نیروهای بریتانیا در جنگ خلیج فارس ۱۹۹۱ به کار گرفته شد. بر خلاف Javelin از هدایت لیزری استفاده می‌کرد که مقاومت بسیار بیشتری در برابر اخلال الکترونیکی داشت. در ۱۹۹۷ با Starstreak HVM جایگزین شد.

دهه ۱۹۹۰

• Thales Starstreak HVM (High Velocity Missile)
• موشک زمین‌به‌هوای کوتاه‌برد قابل‌حمل/خودکششی (SHORAD/MANPADS) ساخت بریتانیا. سامانه SP HVM از ۱۹۹۷ و نسخه‌های LML و قابل‌حمل فردی از سپتامبر ۲۰۰۰ وارد خدمت ارتش بریتانیا شدند. سریع‌ترین موشک زمین‌به‌هوای کوتاه‌برد جهان است و پس از شلیک سه زیرمهمات هدایت‌شونده با لیزر پرتاب می‌کند که احتمال برخورد موفق را افزایش می‌دهد؛ در حال خدمت.

دهه ۲۰۲۰ تاکنون

• MBDA Sky Sabre (Land Ceptor / CAMM)
  • سامانه موشکی زمین‌به‌هوای برد متوسط (Medium-Range SAM System) ساخت بریتانیا. از ۲۰۲۱ وارد خدمت ارتش بریتانیا شد و جایگزین Rapier گردید. نه تنها جانشین سامانه کهنه‌سال Rapier بود، بلکه نشان داد چگونه می‌توان با بهره‌گیری از فناوری‌های موجود و برخی توسعه‌های نوین، یک سلاح موثر را توسعه داد. قادر به درگیری همزمان با اهداف متعدد است و با رادارهای Giraffe یکپارچه شده. در حال خدمت.
• Thales Martlet (LMM – Lightweight Multirole Missile)
  • موشک چندمنظوره سبک (Multirole Missile) ساخت بریتانیا. از ۲۰۲۱ وارد خدمت شد و قابلیت عملیاتی کامل آن از اکتبر ۲۰۲۵ اعلام گردید. ارتش بریتانیا این موشک را در کنار Starstreak در یگان‌های پدافند هوایی ادغام کرده و بر روی خودروهای Stormer و سکوهای سبک به کار می‌گیرد. در عملیات واقعی علیه پهپادهای ایرانی‌ساز در خاورمیانه با موفقیت به کار گرفته شده است. در حال خدمت.