دی هاویلند ومپایر؛ دومین جت جنگنده بریتانیا: تفاوت میان نسخهها
از ویکی نظامی
WikiNezami (بحث | مشارکتها) صفحهای تازه حاوی «دومین جت جنگی بریتانیا و نخستین جت تکموتوره این کشور با طراحی دوقلوی منحصربهفرد. در آخرین روزهای جنگ جهانی دوم وارد خدمت شد و بعدها به یکی از پرکاربردترین جتهای آموزشی و تهاجمی در دهها کشور تبدیل گشت. == از جفری د هویلند تا ومپایر == داستا...» ایجاد کرد |
WikiNezami (بحث | مشارکتها) جز WikiNezami صفحهٔ دی هویلند ومپایر؛ دومین جت جنگنده بریتانیا را بدون برجایگذاشتن تغییرمسیر به دی هاویلند ومپایر؛ دومین جت جنگنده بریتانیا منتقل کرد |
||
| (۶ نسخهٔ میانیِ ایجادشده توسط همین کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
دومین جت جنگی بریتانیا و | دی هاویلند ومپایر دومین جت جنگی بریتانیا و دومین جت تکموتوره این کشور با طراحی دوقلوی منحصربهفرد، در آخرین روزهای جنگ جهانی دوم وارد خدمت شد و بعدها به یکی از پرکاربردترین جتهای آموزشی و تهاجمی در دهها کشور تبدیل گشت. | ||
== از جفری | == از جفری دی هاویلند تا ومپایر == | ||
داستان ومپایر از سال ۱۹۴۱ آغاز شد، زمانی که شرکت | داستان ومپایر از سال ۱۹۴۱ آغاز شد، زمانی که شرکت دی هاویلند (de Havilland Vampire) که به هواپیمای ملخی مانند تایگر موث و موسکیتو شهرت داشت، تصمیم گرفت جت جنگنده را طراحی کند. وزارت هواپیمایی بریتانیا سفارش دو نمونه اولیه را با موتور توربوجت فرانک هالفورد صادر کرد. | ||
تیم طراحی به رهبری '''رونالد ارک بیشاپ''' (Ronald Eric Bishop)، همان مهندسی که موسکیتوی افسانه ای را طراحی کرده بود ، دست به کار شد. نتیجه یک هواپیمای عجیب اما بسیار موثر بود: بدنه ای تخم مرغی شکل با دو بالچه عمودی (Twin-boom design) که موتور در داخل بدنه مرکزی جای می گرفت و هوای خروجی از پشت بدنه خارج می شد. | تیم طراحی به رهبری '''رونالد ارک بیشاپ''' (Ronald Eric Bishop)، همان مهندسی که موسکیتوی افسانه ای را طراحی کرده بود ، دست به کار شد. نتیجه یک هواپیمای عجیب اما بسیار موثر بود: بدنه ای تخم مرغی شکل با دو بالچه عمودی (Twin-boom design) که موتور در داخل بدنه مرکزی جای می گرفت و هوای خروجی از پشت بدنه خارج می شد. | ||
[[پرونده:تصویر جت جنگنده دی هویلند ومپایر در حال پرواز.jpg|جایگزین=تصویر جت جنگنده دی هویلند ومپایر در حال پرواز از نمای بالا|بندانگشتی|تصویر جت جنگنده دی | [[پرونده:تصویر جت جنگنده دی هویلند ومپایر در حال پرواز.jpg|جایگزین=تصویر جت جنگنده دی هویلند ومپایر در حال پرواز از نمای بالا|بندانگشتی|تصویر جت جنگنده دی هاویلند ومپایر در حال پرواز از نمای بالا]] | ||
نام «Vampire» (خون آشام توسط خود دی | نام «Vampire» (خون آشام توسط خود دی هاویلند انتخاب شد تا حس تهاجمی و مرگبار بودن این جت جدید را منتقل کند ، نامی که تا امروز خاطره انگیز ترین نام های جت نظامی باقی مانده است. | ||
== نخستین پرواز و تولید == | == نخستین پرواز و تولید == | ||
نخستین نمونه اولیه با نام '''DH.100''' در '''۲۰ سپتامبر ۱۹۴۳''' با موتور Halford H.1 (که بعد ها Goblin نام گرفت) به پرواز درآمد. | نخستین نمونه اولیه با نام '''DH.100''' در '''۲۰ سپتامبر ۱۹۴۳''' با موتور Halford H.1 (که بعد ها Goblin نام گرفت) به پرواز درآمد. | ||
خلبان آزمایشی '''جفری دی | خلبان آزمایشی '''جفری دی هاویلند جونیور''' (پسر بنیانگذار شرکت) در این پرواز تاریخی، ومپایر را به آسمان برد. این نخستین جت بریتانیایی بود که با موتور توروجت تکی پرواز می کرد (گلاستر متئور دو موتوره بود ) | ||
نخستین محموله عملیاتی در سال | نخستین محموله عملیاتی در سال '''۱۹۴۶''' به نیروی هوایی بریتانیا (RAF) تحویل داده شد، اما ومپایر خیلی دیر به جنگ جهانی دوم رسید و فقط چند فروند قبل از تسلیم آلمان در مه '''۱۹۴۵''' عملیاتی شدند و فرصت نبرد نیافتند. | ||
تولید انبوه از اواخر ۱۹۴۵ با مدل '''Vampire F.Mk.I''' آغاز شد و تا دهه ۱۹۵۰ ادامه یافت. | تولید انبوه از اواخر ۱۹۴۵ با مدل '''Vampire F.Mk.I''' آغاز شد و تا دهه ۱۹۵۰ ادامه یافت. | ||
| خط ۲۳: | خط ۲۳: | ||
=== بدنه و بال === | === بدنه و بال === | ||
بدنه اصلی ومپایر که کابین خلبان در آن قرار داشت، از ساختار چوبی- فلزی ترکیبی استفاده می کرد که یک ویژگی نادر در جت ها که از تجربه دی | بدنه اصلی ومپایر که کابین خلبان در آن قرار داشت، از ساختار چوبی- فلزی ترکیبی استفاده می کرد که یک ویژگی نادر در جت ها که از تجربه دی هاویلند در ساخت موسکیتو (ساخته شده از چوب) نشات می گرفت. بال ها مستقیم (Straight wing) با زاویه ۱۷ درجه در لبه حمله بودند که عملکرد خوبی در سرعتهای زیرصوت داشت. | ||
دهانه ورودی هوای موتور در ریشه دو بال و خنک کننده روغن رادیاتور داخل بال ها و تیرک های دوقلو جای گرفته بود. | دهانه ورودی هوای موتور در ریشه دو بال و خنک کننده روغن رادیاتور داخل بال ها و تیرک های دوقلو جای گرفته بود. | ||
=== موتور === | === موتور === | ||
قلب تپنده ومپایر موتور '''de Havilland Goblin''' بود؛ یک توربوجت سانتریفیوژ (Centrifugal-flow turbojet) که توسط فرانک هالفورد طراحی شده بود. مدل Goblin 2 در نمونه های اولیه | قلب تپنده ومپایر موتور '''de Havilland Goblin''' بود؛ یک توربوجت سانتریفیوژ (Centrifugal-flow turbojet) که توسط فرانک هالفورد طراحی شده بود. مدل Goblin 2 در نمونه های اولیه حدو'''د''' ۱۳.۸ کیلونیوتن (۳٬۱۰۰ پاوند) پیشرانه تولید میکرد و مدلهای بعدی Goblin 3 با ۱۴.۹ کیلونیوتن (۳٬۳۵۰ پاوند) نیروی بیشتری داشتند. | ||
=== تسلیحات === | === تسلیحات === | ||
| خط ۵۰: | خط ۵۰: | ||
|- | |- | ||
|وزن خالی | |وزن خالی | ||
| | |۲٬۸۹۴ کیلوگرم | ||
|- | |- | ||
|حداکثر وزن برخاست | |حداکثر وزن برخاست | ||
| | |۳٬۸۹۵ کیلوگرم | ||
|- | |- | ||
|موتور | |موتور | ||
| خط ۵۹: | خط ۵۹: | ||
|- | |- | ||
|پیشرانه | |پیشرانه | ||
|۱۳. | | ۱۳.۸کیلونیوتن | ||
|- | |- | ||
|حداکثر سرعت | |حداکثر سرعت | ||
| خط ۷۷: | خط ۷۷: | ||
|- | |- | ||
|وضعیت | |وضعیت | ||
| | |آخرین بازنشستگی ۱۹۹۰ در سوئیس | ||
|- | |- | ||
|تعداد ساخته شده | |تعداد ساخته شده | ||
| خط ۱۰۷: | خط ۱۰۷: | ||
|۱۹۴۳ | |۱۹۴۳ | ||
|بریتانیا | |بریتانیا | ||
|Rolls-Royce Welland | |[[رولزرویس ولند (Rolls-Royce Welland) — نخستین موتور جت تجاری بریتانیا|Rolls-Royce Welland]] | ||
|Gloster Meteor | |[[گلاستر میتئور (Gloster Meteor) ؛ نخستین جت جنگنده عملیاتی متفقین|Gloster Meteor]] | ||
|- | |- | ||
|۶ × ۱۲.۷mm | |۶ × ۱۲.۷mm | ||
| خط ۱۱۶: | خط ۱۱۶: | ||
|آمریکا | |آمریکا | ||
|Allison J33 | |Allison J33 | ||
|Lockheed P-80 | |[[لاکهید پی-۸۰ شوتینگ استار (Lockheed P-80 Shooting Star) — نخستین جت جنگنده عملیاتی آمریکا|Lockheed P-80]] | ||
|- | |- | ||
|۴ × ۳۰mm | |۴ × ۳۰mm | ||
| خط ۱۲۴: | خط ۱۲۴: | ||
|آلمان | |آلمان | ||
|Junkers Jumo 004 | |Junkers Jumo 004 | ||
|Messerschmitt Me 262 | |[[جنگنده آلمانی مسرشمیت ام ئی262|Messerschmitt Me 262]] | ||
|- | |- | ||
|۴ × ۲۰mm | |۴ × ۲۰mm | ||
| خط ۱۳۶: | خط ۱۳۶: | ||
== مدل ها و گونه ها == | == مدل ها و گونه ها == | ||
دی هاویلند ومپایر، یکی از هواپیماهای جت موفق بریتانیایی پس از جنگ جهانی دوم بود که در مدلها و گونههای متعددی تولید شد. این هواپیما به دلیل طراحی نوآورانه و عملکرد خوبش، در نیروی هوایی بسیاری از کشورها خدمت کرد. | |||
در زیر، جزئیات مدلها و گونههای مختلف ومپایر آورده شده است: | |||
Vampire FB.Mk.9 نسخه گرمسیری (Tropicalized) با سیستم خنککننده بهبودیافته Sea Vampire | * '''DH.100 — نمونه اولیه و مدلهای اولیه:''' | ||
* '''LZ548/G:''' نخستین نمونه اولیه با موتور Halford H.1. تنها ۳ نمونه اولیه از این مدل ساخته شد. | |||
* '''Vampire F.Mk.I:''' مدل تولید اولیه با موتور Goblin 2. حدود ۲۴۴ فروند برای نیروی هوایی سلطنتی (RAF) تولید شد. | |||
* '''Vampire F.Mk.II:''' مجهز به موتور Rolls-Royce Nene. تنها ۳ فروند از این مدل ساخته شد و وارد مرحله تولید انبوه نشد. | |||
* '''Vampire FB.Mk.5:''' پرتولیدترین مدل جنگنده-بمبافکن. این مدل دارای بالهای کوتاهتر، قابلیت حمل بمب و راکت و موتور Goblin 3 بود. بیش از ۱٬۱۱۴ فروند از این مدل ساخته شد و به ستون فقرات نیروی هوایی چندین کشور تبدیل گردید. | |||
* '''Vampire FB.Mk.6:''' نسخه صادراتی مدل FB.5 که با موتور Goblin 3 عرضه شد. | |||
* '''Vampire FB.Mk.8:''' نسخه صادراتی با صندلی پرتابشونده. | |||
* '''Vampire FB.Mk.9:''' نسخه گرمسیری (Tropicalized) با سیستم خنککننده بهبودیافته. | |||
* '''Sea Vampire''' '''نسخه نیروی دریایی:''' Sea Vampire F.Mk.20 نخستین جت جنگنده نیروی دریایی بریتانیا بود. در تاریخ ۳ دسامبر ۱۹۴۵، ستوانیکم اریک ملروز «وینکل» براون، خلبان آزمایشی ارشد نیروی دریایی سلطنتی، نخستین فرود و برخاست یک هواپیمای جت از روی ناو هواپیمابر HMS Ocean را در تاریخ هوانوردی به انجام رساند و این لحظهای تاریخی در صنعت هوانوردی نظامی جهان به شمار میرود. | |||
* '''Vampire NF.Mk.10:''' نسخه رهگیر شبانه دونفره. این مدل مجهز به رادار AI.Mk.10 و کابین دونفره بود. حدود ۱۰۰ فروند از این مدل تولید شد. | |||
* '''Vampire T.Mk.11:''' نسخه آموزشی دونفره مجهز به صندلی پرتابشونده و صندلیهای متفاوت، با موتور Goblin 3. بیش از ۲۳۵ فروند از این مدل ساخته شد. | |||
* '''Vampire T.Mk.22:''' نسخه آموزشی دونفره که در ابتدا برای نیروی هوایی سلطنتی بریتانیا و سپس به نیروی دریایی سلطنتی بریتانیا فروخته شد. | |||
* '''Vampire J28B/A35:''' نسخه آموزشی و جنگنده مورد استفاده در سوئد. | |||
== پیوند به بیرون و منابع == | |||
[[wikipedia:De_Havilland_Vampire|en WikiPedia]] | |||
[https://migflug.com/fr/project/de-havilland-vampire/ migflug] | |||
نسخهٔ کنونی تا ۲ ژوئن ۲۰۲۶، ساعت ۱۵:۵۵
دی هاویلند ومپایر دومین جت جنگی بریتانیا و دومین جت تکموتوره این کشور با طراحی دوقلوی منحصربهفرد، در آخرین روزهای جنگ جهانی دوم وارد خدمت شد و بعدها به یکی از پرکاربردترین جتهای آموزشی و تهاجمی در دهها کشور تبدیل گشت.
از جفری دی هاویلند تا ومپایر
داستان ومپایر از سال ۱۹۴۱ آغاز شد، زمانی که شرکت دی هاویلند (de Havilland Vampire) که به هواپیمای ملخی مانند تایگر موث و موسکیتو شهرت داشت، تصمیم گرفت جت جنگنده را طراحی کند. وزارت هواپیمایی بریتانیا سفارش دو نمونه اولیه را با موتور توربوجت فرانک هالفورد صادر کرد.
تیم طراحی به رهبری رونالد ارک بیشاپ (Ronald Eric Bishop)، همان مهندسی که موسکیتوی افسانه ای را طراحی کرده بود ، دست به کار شد. نتیجه یک هواپیمای عجیب اما بسیار موثر بود: بدنه ای تخم مرغی شکل با دو بالچه عمودی (Twin-boom design) که موتور در داخل بدنه مرکزی جای می گرفت و هوای خروجی از پشت بدنه خارج می شد.
نام «Vampire» (خون آشام توسط خود دی هاویلند انتخاب شد تا حس تهاجمی و مرگبار بودن این جت جدید را منتقل کند ، نامی که تا امروز خاطره انگیز ترین نام های جت نظامی باقی مانده است.
نخستین پرواز و تولید
نخستین نمونه اولیه با نام DH.100 در ۲۰ سپتامبر ۱۹۴۳ با موتور Halford H.1 (که بعد ها Goblin نام گرفت) به پرواز درآمد.
خلبان آزمایشی جفری دی هاویلند جونیور (پسر بنیانگذار شرکت) در این پرواز تاریخی، ومپایر را به آسمان برد. این نخستین جت بریتانیایی بود که با موتور توروجت تکی پرواز می کرد (گلاستر متئور دو موتوره بود )
نخستین محموله عملیاتی در سال ۱۹۴۶ به نیروی هوایی بریتانیا (RAF) تحویل داده شد، اما ومپایر خیلی دیر به جنگ جهانی دوم رسید و فقط چند فروند قبل از تسلیم آلمان در مه ۱۹۴۵ عملیاتی شدند و فرصت نبرد نیافتند.
تولید انبوه از اواخر ۱۹۴۵ با مدل Vampire F.Mk.I آغاز شد و تا دهه ۱۹۵۰ ادامه یافت.
مشخصات فنی
نمای کلی
ومپایر یک جنگنده تک موتوره، تک نشینه با بدنه مرکزی تخم مرغی شکل و دو تیرک دوقلو (Twin-boom) بود که دو بالچه عمودی را در انتهای خود نگه می داشتند. این طراحی غیرمتعارف مزایای مهمی داشت: خروج گاز های موتور از پشت بدنه مرکزی باعث می شد دماغه کاملا آزاد باشد و فضای کافی برای نصب تسلیحات و رادار فراهم شود.
بدنه و بال
بدنه اصلی ومپایر که کابین خلبان در آن قرار داشت، از ساختار چوبی- فلزی ترکیبی استفاده می کرد که یک ویژگی نادر در جت ها که از تجربه دی هاویلند در ساخت موسکیتو (ساخته شده از چوب) نشات می گرفت. بال ها مستقیم (Straight wing) با زاویه ۱۷ درجه در لبه حمله بودند که عملکرد خوبی در سرعتهای زیرصوت داشت.
دهانه ورودی هوای موتور در ریشه دو بال و خنک کننده روغن رادیاتور داخل بال ها و تیرک های دوقلو جای گرفته بود.
موتور
قلب تپنده ومپایر موتور de Havilland Goblin بود؛ یک توربوجت سانتریفیوژ (Centrifugal-flow turbojet) که توسط فرانک هالفورد طراحی شده بود. مدل Goblin 2 در نمونه های اولیه حدود ۱۳.۸ کیلونیوتن (۳٬۱۰۰ پاوند) پیشرانه تولید میکرد و مدلهای بعدی Goblin 3 با ۱۴.۹ کیلونیوتن (۳٬۳۵۰ پاوند) نیروی بیشتری داشتند.
تسلیحات
ومپایر به چهار قبضه توپ ۲۰ میلیمتری Hispano Mk.V در زیر دماغه مسلح بود که هرکدام ۱۵۰ گلوله داشت. این آرایش اتش سنگینی ایجاد می کرد که در برابر اهداف هوایی و زمینی بسیار موثر بود. همچنین میتوانست ۸ راکت HVAR یا ۲ بمب ۴۵۰ کیلوگرم را حمل کند.
| مشخصه | مقدار |
|---|---|
| خدمه | ۱ نفر (خلبان) |
| طول | ۹.۳۷ متر |
| طول بال | ۱۲.۱۹ متر |
| ارتفاع | ۲.۶۹ متر |
| وزن خالی | ۲٬۸۹۴ کیلوگرم |
| حداکثر وزن برخاست | ۳٬۸۹۵ کیلوگرم |
| موتور | de Havilland Goblin 2 توربوجت سانتریفیوژ |
| پیشرانه | ۱۳.۸کیلونیوتن |
| حداکثر سرعت | ۸۸۲ کیلومتر بر ساعت (۵۴۸ مایل بر ساعت) |
| برد | ۱٬۹۶۰ کیلومتر (با مخازن خارجی) |
| سقف پرواز | ۱۳٬۱۰۰ متر |
| تسلیحات | ۴ × توپ ۲۰ میلیمتری + ۸ راکت یا ۲ بمب ۴۵۰ کیلوگرمی |
| نخستین پرواز | ۲۰ سپتامبر ۱۹۴۳ |
| وضعیت | آخرین بازنشستگی ۱۹۹۰ در سوئیس |
| تعداد ساخته شده | ۳٬۲۶۸ فروند (تمامی مدلها) |
تفاوت ومپایر با سایر جت های هم عصر
| تسلیحات ( فقط توپ ها ) | سقف پرواز | حداکثر سرعت | نخستین پرواز | کشور | موتور | جت جنگنده |
|---|---|---|---|---|---|---|
| ۴ × ۲۰mm | ۱۳٬۱۰۰ m | ۸۸۲ km/h | ۱۹۴۳ | بریتانیا | de Havilland Goblin | de Havilland Vampire |
| ۴ × ۲۰mm | ۱۳٬۴۰۰ m | ۹۵۵ km/h | ۱۹۴۳ | بریتانیا | Rolls-Royce Welland | Gloster Meteor |
| ۶ × ۱۲.۷mm | ۱۴٬۳۰۰ m | ۹۳۰ km/h | ۱۹۴۴ | آمریکا | Allison J33 | Lockheed P-80 |
| ۴ × ۳۰mm | ۱۱٬۴۵۰ m | ۹۰۰ km/h | ۱۹۴۲ | آلمان | Junkers Jumo 004 | Messerschmitt Me 262 |
| ۴ × ۲۰mm | ۱۵٬۵۰۰ m | ۱٬۰۶۰ km/h | ۱۹۴۸ | سوئد | de Havilland Ghost | Saab 29 Tunnan |
مدل ها و گونه ها
دی هاویلند ومپایر، یکی از هواپیماهای جت موفق بریتانیایی پس از جنگ جهانی دوم بود که در مدلها و گونههای متعددی تولید شد. این هواپیما به دلیل طراحی نوآورانه و عملکرد خوبش، در نیروی هوایی بسیاری از کشورها خدمت کرد.
در زیر، جزئیات مدلها و گونههای مختلف ومپایر آورده شده است:
- DH.100 — نمونه اولیه و مدلهای اولیه:
- LZ548/G: نخستین نمونه اولیه با موتور Halford H.1. تنها ۳ نمونه اولیه از این مدل ساخته شد.
- Vampire F.Mk.I: مدل تولید اولیه با موتور Goblin 2. حدود ۲۴۴ فروند برای نیروی هوایی سلطنتی (RAF) تولید شد.
- Vampire F.Mk.II: مجهز به موتور Rolls-Royce Nene. تنها ۳ فروند از این مدل ساخته شد و وارد مرحله تولید انبوه نشد.
- Vampire FB.Mk.5: پرتولیدترین مدل جنگنده-بمبافکن. این مدل دارای بالهای کوتاهتر، قابلیت حمل بمب و راکت و موتور Goblin 3 بود. بیش از ۱٬۱۱۴ فروند از این مدل ساخته شد و به ستون فقرات نیروی هوایی چندین کشور تبدیل گردید.
- Vampire FB.Mk.6: نسخه صادراتی مدل FB.5 که با موتور Goblin 3 عرضه شد.
- Vampire FB.Mk.8: نسخه صادراتی با صندلی پرتابشونده.
- Vampire FB.Mk.9: نسخه گرمسیری (Tropicalized) با سیستم خنککننده بهبودیافته.
- Sea Vampire نسخه نیروی دریایی: Sea Vampire F.Mk.20 نخستین جت جنگنده نیروی دریایی بریتانیا بود. در تاریخ ۳ دسامبر ۱۹۴۵، ستوانیکم اریک ملروز «وینکل» براون، خلبان آزمایشی ارشد نیروی دریایی سلطنتی، نخستین فرود و برخاست یک هواپیمای جت از روی ناو هواپیمابر HMS Ocean را در تاریخ هوانوردی به انجام رساند و این لحظهای تاریخی در صنعت هوانوردی نظامی جهان به شمار میرود.
- Vampire NF.Mk.10: نسخه رهگیر شبانه دونفره. این مدل مجهز به رادار AI.Mk.10 و کابین دونفره بود. حدود ۱۰۰ فروند از این مدل تولید شد.
- Vampire T.Mk.11: نسخه آموزشی دونفره مجهز به صندلی پرتابشونده و صندلیهای متفاوت، با موتور Goblin 3. بیش از ۲۳۵ فروند از این مدل ساخته شد.
- Vampire T.Mk.22: نسخه آموزشی دونفره که در ابتدا برای نیروی هوایی سلطنتی بریتانیا و سپس به نیروی دریایی سلطنتی بریتانیا فروخته شد.
- Vampire J28B/A35: نسخه آموزشی و جنگنده مورد استفاده در سوئد.
