هواگرد های آموزشی-رده بریتانیا
![]()
نیروی هوایی سلطنتی بریتانیا (RAF) یکی از ساختار یافته ترین و پیشرفته ترین سیستم های آموزش خلبانی در جهان را دارد که در خلبانان نیروهای هوایی، دریایی و زمینی بریتانیا و متحدانش را از سطح ابتدایی تا ورود به هواپیما های عملیاتی مانند تایفون و اف-35 آماده می کند. این ناوگان شامل هواپیماهای ملخی ابتدایی، جت های آموزشی پایه، هواپیما های چند موتوره و هلیکوپتر های پیشرفته است که در قالب سیستم یکپارچه (UKMFTS) (سیستم آموزش پرواز نظامی بریتانیا) مدیریت می شوند. در مجموع بریتانیا در حال حاضر بیش از ۲۰۰ فروند هواگرد آموزشی فعال در خدمت دارد که خلبانان را در پایگاه های نظیر RAF Valley، RAF Cranwell و RAF Shawbury آموزش میدهند؛ در لیست زیر هواگرد های آموزشی از دهه ۱۹۳۰ تا به امروز را نوشته ایم هر تجهیزی که وضعیت فعال بودن را ذکر نشده باشد؛ بازنشسته است برای اطلاعات بیشتر از هر تجهیز روی نام آن کلیک کنید.
دهه ۱۹۳۰
- de Havilland Tiger Moth
- هواپیمای آموزشی مقدماتی دوباله (Biplane Basic Trainer)؛ ستون فقرات طرح آموزشی نیروی هوایی سلطنتی در طول جنگ جهانی دوم. هزاران خلبان از کشورهای مشترکالمنافع با آن آموزش دیدند و پرواز با آن را تجربه کردند. تا سال ۱۹۵۱ در خدمت رسمی باقی ماند .
دهه ۱۹۴۰
- Percival Prentice T.1
- هواپیمای آموزشی مقدماتی تمام فلزی که پس از جنگ برای جایگزینی Tiger Moth طراحی شد. به دلیل ظاهر غیرعادی و دماغه کشیده خود شناخته میشد، اما عمر کوتاهی در خط مقدم آموزش داشت.
- de Havilland Canada DHC-1 Chipmunk T.10
- هواپیمای آموزشی ابتدایی کانادایی که جانشین موفقتری برای Tiger Moth بود. دارای کابین کنار هم برای مربی و هنرجو بود و تا سال ۱۹۹۶ در واحدهای پروازی تجربی (UAS) و همچنین در «پرواز یادبود نبرد بریتانیا» (BBMF) برای آموزش و نگهداری مهارت خلبانان استفاده میشد.
دهه ۱۹۵۰
- de Havilland Vampire T.11
- هواپیمای آموزشی پیشرفته دو سرنشینه جت. اولین جت آموزشی نیروی هوایی سلطنتی بود که به خلبانان اجازه میداد انتقال از هواپیماهای ملخی به جت را تجربه کنند. در اواسط دهه ۱۹۶۰ بازنشسته شد .
- Hunting Jet Provost T.3 / T.5
- هواپیمای آموزشی جت پایه (Basic Jet Trainer). تکامل یافته از Percival Provost و اولین هواپیمای آموزشی استاندارد نیروی هوایی سلطنتی بود که از ابتدا با موتور جت طراحی شد. نسخه T.5 دارای کابین تحت فشار بود و تا سال ۱۹۹۳ به عنوان بازدارنده در نقشهای سبک تهاجمی نیز خدمت کرد.
- Vickers Varsity T.1
- هواپیمای آموزشی خدمه پرواز (Crew Trainer) جانشین Wellington و Valetta. مجهز به ارابه فرود سه چرخه و محفظه بمب داخلی برای تمرین بمباران هوایی بود. در سال ۱۹۷۶ بازنشسته شد.
دهه ۱۹۶۰
- Folland Gnat T.1
- هواپیمای آموزشی جت پیشرفته کوچک و چابک. به دلیل عملکرد آکروجت عالی خود مشهور است. بعدها تیم آکروجت Red Arrows از سال ۱۹۶۴ تا ۱۹۷۹ از این هواپیما استفاده کرد تا اینکه توسط Hawk جایگزین شد.
- Hawker Siddeley Dominie T.1
- نسخه نظامی هواپیمای تجاری اچاس ۱۲۵. نقش اصلی آن آموزش ناوبری (Navigation Trainer) برای خدمه بمبافکنها و هواپیماهای شناسایی بود. پس از چندین دهه خدمت، در سال ۲۰۱۱ بازنشسته شد.
دهه ۱۹۷۰
- Scottish Aviation Bulldog T.1
- هواپیمای آموزشی ابتدایی (Primary Trainer) تمام فلزی بریتانیایی. جایگزین Chipmunk در یگانهای هوایی دانشگاهها (UAS) و برای آموزش اولیه خلبانان استفاده میشد.
- BAE Systems Hawk T.1 / T.1A
- هواپیمای آموزشی جت پیشرفته (Advanced Jet Trainer). یکی از موفقترین هواپیماهای آموزشی در تاریخ هوانوردی جهان. نسخه T.1A قابلیت حمل سلاح (Sidewinder و راکت) را داشت. اگرچه در سال ۲۰۲۲ از خدمت عملیاتی بازنشسته شد، اما همچنان توسط تیم آکروجت Red Arrows تا اواخر دهه ۲۰۲۰ به پرواز در میآید .
- Handley Page Jetstream T.1
- هواپیمای آموزشی چندموتوره (Multi-Engine Trainer). برای جایگزینی Varsity طراحی شد و به خاطر موتورهای توربوپراپ و کابین تحت فشار خود شناخته میشد. در سال ۲۰۰۳ بازنشسته و با Beechcraft King Air جایگزین شد .
دهه ۱۹۸۰
- Short Tucano T.1
- هواپیمای آموزشی پایه قدرتمند توربوپراپ. برای شبیهسازی رفتار جتهای جنگی قبل از ورود هنرجو به Hawk طراحی شده بود. دارای بدنه بسیار مقاوم و موتور قدرتمند رولزرویس است. در سال ۲۰۱۹ از خدمت بازنشسته شد.
دهه ۱۹۹۰ تا ۲۰۰۰
- Grob G 115E Tutor T.1
- هواپیمای آموزشی چندموتوره و ناوبری. برای آموزش خلبانانی که قرار است با هواپیماهای بزرگ ترابری و شناسایی مانند C-17 و RC-135 پرواز کنند، استفاده میشود؛ در حال خدمت.
- Beechcraft King Air B200 (Avenger T.1)
- هواپیمای آموزشی چندموتوره و ناوبری. برای آموزش خلبانانی که قرار است با هواپیماهای بزرگ ترابری و شناسایی مانند C-17 و RC-135 پرواز کنند، استفاده میشود؛ در حال خدمت.
دهه ۱۹۹۰ تا ۲۰۰۰
- Grob G 120TP Prefect T.1
- هواپیمای آموزشی مقدماتی (Basic Flying Training). بخشی از سیستم جدید UKMFTS. توربوپراپ پیشرفته با کابین شیشهای. پل ارتباطی بین Tutor و Texan است؛ در حال خدمت.
- Beechcraft T-6C Texan II (Texan T.1)
- هواپیمای آموزشی پایه (Basic Fast Jet Training). جایگزین Tucano. خلبانان جنگنده را برای ورود به جت پیشرفته Hawk T.2 آماده میکند. قابلیت شبیهسازی سامانههای جنگی مدرن را دارد؛ در حال خدمت.
- BAE Systems Hawk T.2
- هواپیمای آموزشی جت پیشرفته (Advanced Jet Trainer). نسخه به روز شده Hawk T.1 با کابین شیشهای کامل، آویونیک دیجیتال و سیستم کنترل مدرن. خلبانان تایفون و اف-۳۵ را قبل از ورود به ناوگان عملیاتی آموزش میدهد. مستقر در اسکادران ۴ و ۲۵ در RAF Valley؛ در حال خدمت.
- Embraer Phenom 100 (Phenom T.1)
- هواپیمای آموزشی چندموتوره (Multi-Engine Pilot Training). از سال ۲۰۱۷ وارد خدمت شد. برای جایگزینی King Air در نقش آموزش خلبانان هواپیماهای استراتژیک مانند A400M Atlas و P-8A Poseidon.
- Airbus Juno HT.1
- هلیکوپتر آموزشی ابتدایی (Rotary Wing Training). نسخه نظامی H135. برای آموزش اولیه خلبانان بالگردهای نیروی هوایی، دریایی و زمینی در RAF Shawbury استفاده میشود؛ در حال خدمت.
- Airbus Jupiter HT.1
- هلیکوپتر آموزشی پیشرفته (Rotary Wing Training). نسخه نظامی H145. جانشین Bell Griffin. برای آموزش تاکتیکهای پیشرفته، ماموریتهای نیروهای ویژه و عملیات شبانه در RAF Valley استفاده میشود؛ در حال خدمت.
